Verrekening van kosten met transitievergoeding

De transitievergoeding heeft mede het karakter om de overgang naar een andere baan te vergemakkelijken. Dat blijkt uit het feit dat bij Algemene maatregel van bestuur (het Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding, Besluit van 23 april 2015, Staatsblad 2015, nummer 171) kan worden bepaald dat onder bepaalde voorwaarden op de transitievergoeding kosten in mindering mogen worden gebracht. Het gaat dan om:

  • transitiekosten, dat wil zeggen: kosten die de werkgever reeds heeft gemaakt met het oog op het eindigen van de arbeidsovereenkomst en die ten doel hebben werkloosheid te voorkomen of te bekorten, zoals kosten van scholing, outplacement of het in acht nemen van een langere opzegtermijn (artikel 7:673 lid 6 onder a B.W.);
  • inzetbaarheidskosten, dat wil zeggen: kosten die verband houden met het bevorderen van brede inzetbaarheid van de werknemer, zoals kosten van een niet werkgerelateerde cursus of talencursus, een cursus persoonlijke ontwikkeling of een managementcursus in gevallen waarin de werknemer geen zich heeft op een managementcursus bij de eigen werkgever (artikel 7:673 lid 6 onder b B.W.).
In het Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding is bepaald dat voor het in mindering brengen van transitiekosten en inzetbaarheidskosten op de transitievergoeding aan de volgende eisen moet zijn voldaan:
  • De kosten moeten zijn gemaakt nadat deze gespecificeerd en schriftelijk aan de werknemer zijn medegedeeld (artikel 2 lid 1 onder a Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
  • De kosten moeten zijn gemaakt nadat de werknemer schriftelijk heeft ingestemd met het in mindering brengen van de gespecificeerde kosten (artikel 2 lid 1 onder b Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding). De eis van schriftelijke instemming van de werknemer geldt niet als de werkgever op grond van een CAO of sociaal plan of op grond van een andere afspraak met de werknemer of met de ondernemingsraad of een vakbond verplicht is om transitiekosten of inzetbaarheidskosten te maken (artikel 2 lid 2 Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
  • De kosten moeten zijn gemaakt door de werkgever die de transitievergoeding verschuldigd is (dus niet bij opvolgend werkgeverschap indien de vorige werkgever de kosten heeft vergoed) ten behoeve van de werknemer aan wie de transitievergoeding verschuldigd is (dus alleen als de kosten ook daadwerkelijk ten behoeve van de werknemer zijn gemaakt) (artikel 2 lid 1 onder c Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
  • Het mag niet gaan om het loon van de werknemer (artikel 2 lid 1 onder d Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding). Kosten wegens het in acht nemen van een langere opzegtermijn mogen echter in mindering worden gebracht als de werknemer in die periode vrijgesteld is van werkzaamheden (artikel 5 Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
  • De kosten moeten in een redelijke verhouding staan tot het doel waarvoor deze gemaakt worden (artikel 2 lid 1 onder e Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
  • De kosten moeten zijn of worden gemaakt tijdens of na de periode waarover de transitievergoeding is verschuldigd (artikel 2 lid 1 onder f Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
  • Verhaal van de kosten op een derde moet onmogelijk zijn (artikel 2 lid 1 onder g Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
  • Verhaal van de kosten op de werknemer, bijvoorbeeld op grond van een studiekostenbeding, moet onmogelijk zijn (artikel 2 lid 1 onder h Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
De eis van voorafgaande schriftelijke instemming verhindert dat op de transitievergoeding kosten in mindering worden gebracht die zijn gemaakt nog voordat kon worden voorzien dat sprake zou zijn van een verplichting tot betaling van een transitievergoeding. De eis dat daarbij de kosten gespecificeerd zijn (waarschijnlijk gesteld om te voorkomen dat de werknemer een "blanco cheque” geeft voor het in mindering brengen van de kosten op de transitievergoeding) brengt ook op dit punt nog een verdere beperking aan.
Voor wat betreft de inzetbaarheidskosten gelden bovendien de volgende aanvullende voorwaarden:
  • De kosten moeten zijn gemaakt voor activiteiten ter bevordering van de inzetbaarheid van de werknemer buiten de organisatie van de werkgever en de verworven kennis en vaardigheden mogen niet zijn aangewend om een functie bij de werkgever uit te oefenen (artikel 3 lid 1 Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
  • De kosten moeten zijn gemaakt in een periode van vijf jaar voorafgaand aan de dag waarop de transitievergoeding is verschuldigd, tenzij de werkgever en de werknemer anders overeenkomen (artikel 3 lid 2 Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).
Inzetbaarheidskosten die verband houden met een opleiding kunnen (mits aan de voorwaarden van artikel 2 van het Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding is voldaan) desondanks in mindering worden gebracht op de transitievergoeding, als het gaat om een arbeidsovereenkomst die is aangegaan om de werknemer in de gelegenheid te stellen om een opleiding te volgen en die arbeidsovereenkomst na het einde daarvan niet wordt voortgezet anders dan na een tussenpoos van meer dan zes maanden (artikel 4 lid 1 Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding). Het moet dan gaan om:
  • een opleiding in het kader van de beroepsbegeleidende leerweg (artikel 4 lid 2 onder a Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding);
  • in het kader van een duale opleiding in het hoger of wetenschappelijk onderwijs, zoals bij de opleiding tot huisarts (artikel 4 lid 2 onder b Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding); of
  • een opleiding die alleen kan worden gevolgd als een arbeidsovereenkomst is aangegaan (artikel 4 lid 2 onder c Besluit voorwaarden in mindering brengen van kosten op transitievergoeding).